Odkryjmy place zabaw na nowo!

12 czerwca 2026

Blisko 1000 żłobków i klubów dziecięcychz dofinansowaniem na nowe przestrzenie dla najmłodszych

918 żłobków i klubów dziecięcych w całej Polsce otrzymało w tym i poprzednim roku w ramach programu „Aktywne Place Zbaw” dofinansowanie na przebudowę lub modernizację placów zabaw. Z dodatkowych środków w wysokości 235,1 mln zł skorzystało już około 54 proc. publicznych placówek w kraju, co czyni program jedną z największychw ostatnich latach inwestycji w przestrzeń przeznaczoną dla dzieci w wieku do lat trzech.

Możliwość codziennej zabawy na świeżym powietrzu to jeden z nowych standardów pracy z najmłodszymi dziećmi. Współczesne podejście do opieki wczesnodziecięcej zakłada bowiem, że ogród lub plac zabaw to miejsce zaprojektowane tak, by uwzględniać potrzeby rozwojowe najmłodszych, którzy spędzają tam znaczną część dnia. Nowoczesne przestrzenie są tworzone z naturalnych materiałów, wyposażane w elementy sensoryczne oraz rozwiązania zachęcające do aktywności ruchowej, eksplorowania otoczenia i kontaktu z przyrodą.

Modernizacja żłobkowych przestrzeni jest kolejnym etapem działań ministerialnych zmierzających do zwiększania dostępności miejsc opieki w ramach programu „Aktywny Maluch” i podnoszenia jakości opieki. Obecnie, równolegle z rozwojem infrastruktury wewnątrz budynków, duży nacisk kładzie się na otoczenie żłobka.

Dzisiejszy plac zabaw nie jest już tylko dodatkiem do infrastruktury żłobkowej, odwiedzanym sporadycznie przy ładnej pogodzie, ale integralnym elementem środowiska służącego rozwojowi dziecka. Dlatego angażujemy się w tworzenie miejsc, które odpowiadają aktualnej wiedzy o potrzebach najmłodszych i są częścią wysokiej jakości opieki umożliwiającej doświadczanie świata wszystkimi zmysłami.

- mówi Aleksandra Gajewska, Wiceministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

Kontakt z naturą częścią codziennej rutyny

Nowe standardy opieki nad dziećmi w wieku do lat trzech określają wymagania dotyczące kompetencji kadry, rodzajów zajęć, wyposażenia sali, ale także jakości przestrzeni otaczającej żłobek, czyli właśnie placu zabaw czy ogrodu. Plano piekuńczo-wychowawczo-edukacyjny (Plan OWE) zakłada równowagę pomiędzy aktywnościami realizowanymi w budynku i na zewnątrz, przy czym codzienny pobyt na świeżym powietrzu powinien stanowić nieodzowny element organizacji dnia.

Podejście to wpisuje się w popularny w wielu europejskich krajach trend projektowania przestrzeni dla najmłodszych,umożliwiających samodzielne eksplorowanie otoczenia, kontakt z naturą oraz aktywność dostosowaną do ich potrzeb.

W zmodernizowanych placówkach dużą rolę odgrywają naturalne nawierzchnie, takie jak trawa, piasek czy ziemia,pozwalające doświadczać różnych faktur i sposobów poruszania się. Projektowane są przestrzenie sprzyjające aktywności ruchowej, miejsca do zabawy wodą i piaskiem, elementy angażujące zmysły poprzez kontakt z roślinami o różnych zapachach i strukturach oraz niewielkie ogródki, gdzie dzieci mogą obserwować procesy zachodzące w przyrodzie.

Dobrze zaprojektowany plac zabaw wspiera realizację tych założeń. Tworzy warunki do samodzielnego działania, rozwijania sprawności ruchowej, budowania relacji społecznych i zdobywania doświadczeń poprzez kontakt z otoczeniem.

– podkreśla Krystyna Radkowska, prezes Fundacji Zwalcz Nudę, odpowiedzialna za realizację kampanii Akademia Rozwoju Żłobków.

Zabawa wielka sprawa

Zadaniem nowoczesnych placów zabaw jest wspieranie różnych obszarów rozwoju dziecka. Regularny ruch na świeżym powietrzu sprzyja ćwiczeniu równowagi, koordynacji ruchowej i integracji sensorycznej. Eksperci zwracają również uwagę na znaczenie takich przestrzeni dla rozwoju emocjonalnego i społecznego najmłodszych dzieci. Kontakt z naturą,możliwość samodzielnego działania oraz obserwowania i naśladowania innych dzieci wspierają budowanie poczucia sprawczości, samoregulacji oraz pierwszych kompetencji społecznych.

Nowe podejście zakłada, że nie każda aktywność dzieci musi być zaplanowana czy kierowana przez dorosłych. Nowe przestrzenie są pomyślane tak, by zachęcać maluchy do samodzielnego odkrywania otoczenia, eksperymentowania i podejmowania własnych inicjatyw. Rolą opiekuna jest przede wszystkim zapewnienie dziecku bezpieczeństwa oraz uważne towarzyszenie mu w poznawaniu świata.

- mówi Krystyna Radkowska.

Pierwszy krok w adaptacji

Znaczenie placów zabaw doceniają również rodzice. To właśnie oni, obok pytań o posiłki czy sen dziecka, interesują się tym, ile czasu maluch spędza na świeżym powietrzu i jakie aktywności podejmuje poza salą.

Rodzice coraz częściej zwracają uwagę nie tylko na lokalizację placówki czy liczbę dostępnych miejsc, ale również na jakość otoczenia, w którym ich dzieci spędzają codziennie czas. Liczymy na to, że dobrze zaprojektowany plac zabaw,skomponowany w harmonii z naturą i dający przestrzeń do swobodnej aktywności będzie brany pod uwagę przy wyborze żłobka na równi z innymi aspektami.

– mówi Aleksandra Gajewska.

Plac zabaw może też odgrywać ważną rolę w procesie adaptacji. Stanowić pierwszy krok do poznawania nowego miejsca,opiekunów i rówieśników. Otwarta, bardziej naturalna niż sala przestrzeń może ułatwiać stopniowe oswajanie się ze żłobkiem oraz pierwsze samodzielne funkcjonowanie poza bezpośrednią obecnością rodziców.

***

„Aktywne Place Zabaw” to program Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej finansowany ze środków Funduszu Pracy, którego celem jest podnoszenie jakości opieki nad dziećmi do lat 3 w żłobkach i klubach dziecięcych prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego. Program wspiera tworzenie i modernizację przestrzeni do zabawy na świeżym powietrzu poprzez dofinansowanie budowy, przebudowy i doposażenia placów zabaw, z uwzględnieniem rozwiązań opartych na kontakcie z naturą i wspierających rozwój najmłodszych dzieci. W ramach dwóch pierwszych edycji programu „Aktywne Place Zabaw” w latach 2025 i 2026 dofinansowanie otrzymało łącznie 918 żłobków i klubów dziecięcych w całej Polsce. Maksymalna kwota wsparcia wynosi 300 tys. zł na placówkę.

***

Akademia Rozwoju Żłobków to zadanie realizowane przez Fundację Zwalcz Nudę na zlecenie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Jego celem jest upowszechnianie wiedzy na temat opieki wczesnodziecięcej w tzw. „białych plamach”, czyli takich gminach, w których nie ma żadnych tego typu instytucji. Więcej informacji na www.akademiawsparcia.com.pl.